Voleybol sahası yapımı

Açık voleybol sahasını nasıl kuruyoruz?

Okul bahçesinde, sitede, belediye parkında ya da bir tesiste açık havada kullanılacak voleybol sahasını; altyapısı, zemini, file direkleri, çizgileri, çevre çiti ve aydınlatmasıyla birlikte yapıyoruz. Salon sahası değil, gökyüzü altında yağmura ve güneşe dayanacak bir saha söz konusu olduğu için işe tabanı ve suyun yolunu çözerek başlıyoruz.

Voleybolda oyuncu sürekli sıçrar ve ani yön değiştirir, top da yere değdiği an sayı biter. Bu yüzden zeminin düz olması, çizgilerin net okunması ve file direklerinin oyun sırasında kıpırdamaması, sahanın renginden çok daha önemlidir.

Oyun alanı

18 × 9 m162 m², çizgiler dahil

Serbest bölge

En az 3 mdört kenarda; toplamda en az 24 × 15 m

File yüksekliği (erkekler)

2,43 mfile ortasında ölçülür

File yüksekliği (kadınlar)

2,24 mfile ortasında ölçülür

Değerler Uluslararası Voleybol Federasyonu'nun (FIVB) resmî voleybol kurallarındaki ölçülerdir (kural 1.1 ve 2.1.1). Okul ve semt sahalarında arsa daha küçükse serbest bölgeyi kullanım amacına göre birlikte değerlendiriyoruz; resmî karşılaşma yapılacak sahada bu ölçülerin altına inmemenizi öneriyoruz.

Sahayı arsanıza yerleştirmek

18 × 9 metrelik oyun alanı küçük görünse de serbest bölgeyle birlikte saha en az 24 × 15 metreye çıkar; çit ve aydınlatma direkleri için bunun dışında da biraz yer gerekir. Arsanızı ölçtüğümüzde sahayı bu payla yerleştiriyor, ağaç, duvar ya da yol gibi engellerin servis atan oyuncunun arkasında kalıp kalmadığına bakıyoruz.

Açık sahada güneşin yönü de önemlidir, çünkü voleybolcu topu sürekli havada takip eder. Arsa elverdiğinde sahanın uzun kenarını kuzey–güneye yakın çevirerek sabah ve akşam güneşinin oyuncunun karşısına gelmesini azaltmaya çalışıyoruz.

Zemin seçimi: dört seçenek, dört farklı kullanıcı

Voleybol için tek doğru zemin yoktur; sahayı kimin, ne sıklıkla ve hangi başka sporlarla birlikte kullanacağı seçimi belirler. Seçenekleri sizinle şu sorular üzerinden konuşuyoruz:

File direkleri neden beton dökülmeden önce düşünülür?

Voleybol filesi sıkıca gerildiğinde direklere ciddi bir çekme kuvveti biner. Direk temeli zayıfsa direk zamanla içe doğru eğilir, file sarkar ve yüksekliği kaybolur. Bu yüzden direklerin temelini ve zemine gömülü soketlerini taban dökülmeden önce yerine koyuyoruz. Soketli düzende, saha başka bir spor için kullanılacağı zaman direkleri yerinden çıkarabilirsiniz.

Soketin yerini yan çizgilerin dışında, kurallarda belirlenen mesafeye göre ölçüyoruz. Montajdan sonra file yüksekliğini sahanın ortasından ölçerek kontrol ediyoruz.

Çit, top filesi ve ışık

Voleybol topu hafif olduğu için rüzgârda ve sert vuruşta sahadan kolayca çıkar. Sahayı tel çitle çevirip yol ya da bina tarafında çiti yükseltiyor, gerekirse üstüne top filesi ekliyoruz; çit seçeneklerini panel çit ve fens teli sayfamızda bulabilirsiniz. Gece kullanılacak sahada ışığın hem sahayı hem serbest bölgeyi eşit kaplamasına, topu havada izleyen oyuncunun gözüne vurmamasına dikkat ediyor, aydınlatma direklerini oyun ve serbest bölgenin dışında tutuyoruz.

Yalnız voleybol mu, yoksa çok amaçlı saha mı?

Arsanız ve kullanıcılarınız elveriyorsa voleybolu tek başına değil, başka sporlarla birlikte düşünmek mantıklı olabilir. Voleybol ve basketbol aynı sert, düz zemini istediği için en kolay birleşen ikilidir; bu durumda voleybol direklerinin soketlerini basketbol yerleşimine göre baştan konumlandırıyoruz. Birden fazla branşın çizgisi aynı yüzeyde olacaksa çok amaçlı spor sahası sayfamız, hangi branşın ana çerçeveyi oluşturacağına karar vermenize yardımcı olur.

Sahayı hangi sırayla yapıyoruz?

1. Keşif

   Arsayı yerinde görüyor, kotları ölçüyor, zemini ve varsa eski tabanı inceliyoruz. Sahayı kimin kullanacağını ve hangi sporların oynanacağını da bu ziyarette konuşuyoruz.

2. Yerleşim planı

   Oyun alanını, serbest bölgeyi, direk soketlerini, çiti ve aydınlatmayı plana yerleştirip sizinle netleştiriyoruz.

3. Altyapı ve temeller

   Kazı ve dolguyu yapıp katlar hâlinde sıkıştırıyor, file direği soketlerini ve aydınlatma temellerini yerine koyuyoruz.

4. Taban ve su tahliyesi

   Beton ya da asfalt tabanı suyu kenara akıtacak hafif bir eğimle döküyor, yağmur suyunun toplanıp taşınacağı hattı tamamlıyoruz.

5. Çit ve aydınlatma

   Çevre çitini, kapıyı, aydınlatma direklerini ve elektrik bağlantısını kuruyoruz.

6. Zemin ve çizgiler

   Seçtiğiniz zemini uyguluyor, kuruduktan sonra çizgileri ölçerek çekiyoruz.

7. Direk, file ve teslim

   Direkleri ve fileyi takıyor, file yüksekliğini ve ölçüleri kontrol edip sahayı teslim ediyoruz.

Sık sorulan sorular